حساب ذخیره ارزی از دیدگاه دکتر رمضانپور

بسم الله الرحمن الرحیم

 

امروزه دولتمردان جهان برای توسعه یافتگی کشورشان دربخش های مختلف خاصه دربخش اقتصادی برنامه های بلندمدت و میان  مدت را طراحی و تنظیم  می کنند . دولتمردان جمهوری اسلامی ایران نیز جهت رشد اقتصادی و جلوگیری از نوسانات ارزی و تقویت بخش خصوصی با تدوین برنامه های پنجساله توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی ، گام های ارزنده ای برای توسعه یافتگی کشور  برداشته اند ، بطوری که در دولت آقای خاتمی و مجلس اصلاحات برنامه پنجساله سوم  و چهارم تهیه ، تنظیم و تدوین گردید . بطور خلاصه برآیند برنامه سوم سه اقدام اساسی زیر در امر اصلاحات اقتصادی را مد نظر قرار داد :

1 – ایجاد حساب ذخیره ارزی برای انجام سرمایه گذاری مولد

2 – یکسان سازی نرخ ارز برای شفاف سازی اقتصاد ملی

3 – اصلاح قانون مالیات ها برای تسهیل سرمایه گذاری تولیدی

ایجاد حساب ذخیره ارزی به یقین یکی از مهم ترین دستاوردهای برنامه سوم دولت و مجلس اصلاحات بوده است

که باعث افزایش اعتبار بین المللی اقتصادی ایران و همچنین استفاده بهینه و بهتر از ذخایر ارزی است .

از زمان تشکیل این  حساب تا پایان سال 1383 حدود  سی  میلیارد  و 200 میلیون  دلار مازاد درآمد ارزی به این حساب واریز گردیده است . با توجه به اهمیت موضوع قانونگذار، انگیزه خود را در  ایجاد حساب ذخیره ارزی ، برای جلوگیری از نوسانات ارزی  در رابطه  با درآمدهای ارزی کشور و نیز انجام سرمایه گذاری مولد و تقویت بخش خصوصی مدنظر داشته است .

به همین منظورماده60 قانون برنامه سوم توسعه اهداف میان مدت حساب ذخیره ارزی رامشخص کرده است در برنامه چهارم توسعه نیز این موضوع در اصلاح جدول شماره های 4 و 8  مطرح و دولت  موظف  شده است مازاد درآمدارزی را که درقانون بودجه یکساله مشخص شده به این حساب واریز نماید واجازه برداشت از این حساب با مجلس شورای اسلامی است .

لذا مجلس ششم برای تحقق اهداف اصل44 قانون اساسی و ایجاد اشتغال پایدار وسرمایه گذاری مولد با اصلاحیه ماده 60  قانون  برنامه سوم ، مصوب  کرد که 50 درصد از این حساب  برای تامین  بخشی از اعتبارات  طرح های تولیدی  و کارآفرینی  صنعتی ،  معدنی ، کشاورزی ، حمل  و نقل  و خدمات فنی و مهندسی  بخش غیردولتی که توجیه  فنی و اقتصادی داشته باشند و با تایید وزارتخانه های تخصصی ، به بخش خصوصی پرادخت شود با این قانون تا پایان سال1383بالغ بر25میلیارد دلارطرح های بخش خصوصی به هیات امنای ارزی و اصل که از این رقم بیش از 5/6 میلیارد دلار تصویب و بالغ بر 5/3 میلیارد  دلار آن گشایش اعتبارگردید.باشکل گیری دولت جدیدو بی توجهی نگاه اقتصادی این دولت به حساب ذخیره ارزی ، صاحب نظران اقتصادی ازبرداشت غیرمنطقی و تورم زای 3 ساله اخیراز این حساب و اینکه مبلغ این حساب را به صورت شتابزده وحساب نشده برای امورمصرفی در داخل مورد استفاده قرار می دهند ،  نگرانند . واعتقاد دارنداین حساب در جهت اهدافی غیر از اهداف تشکیل آن ، مورد مصرف داخلی قرار می گیرد. در مورد اینکه :

آیا این حساب در 3 سال گذشته در نیل به اهداف خود موفق شده است یا خیر ؟

آیا50 درصد سهم این حساب برای سرمایه گذاری مولدبه بخش خصوصی اختصاص یافته است یاخیر ؟

آیا این حساب با رویکرد مصرف گرایانه در امان بوده است یا خیر ؟

آیا این حساب از مسیر اصلی خود منحرف  شده یا  به منبع دوم تامین  نیازهای مالی و مصرفی دولت تبدیل شده است ؟

آیا این حساب خارج از ساختار بودجه  ملی است یا خیر ؟

آیا این حساب منبع تامین کسری بودجه دولت است یا خیر ؟ و ...

موضوعاتی هستند قابل بررسی و اظهار نظر کارشناسی و متاسفانه از حوصله این نوشتار خارج است .

امیداست باخردجمعی وروش عقلایی در تحقق عدالت  و با ایجاد زیر ساخت های کشوردر جهت تامین معیشت  شرافتمندانه  مردم و جلوگیری از فقر و تبعیض و اشتغال پایدار کوشا و شعارها به عمل مبدل گردد .

 

احمد رمضانپور نرگسی

نماینده سابق رشت در مجلس شورای اسلامی